Follow us on:

Home

Inkscape tutorial: Kaligrafia

bulia byak, buliabyak@users.sf.net and josh andler, scislac@users.sf.net

Jednym z wielu wspaniałych narzędzi dostępnych w Inkscape'ie jest narzędzie „Kaligrafia”. Poradnik ten pomoże ci zapoznać się z nim i zademonstruje pewne podstawowe techniki sztuki kaligrafii.

Aby przewinąć stronę w dół, użyj kombinacji klawiszy [Ctrl+strzałki], rolki myszy lub przeciągnij stronę środkowym przyciskiem myszy. Podstawowe sposoby tworzenia, zaznaczania i przekształcania obiektów zostały omówione w poradniku „Podstawy”, który znajduje się w menu „Pomoc Poradniki

Historia i style

Według definicji słownikowej kaligrafia oznacza „piękne pismo” albo „sztuka pięknego i wyraźnego pisania”. Istotnie, kaligrafia jest sztuką tworzenia ładnego czy też wytwornego pisma odręcznego. Może to brzmieć odstraszająco, ale przy odrobinie praktyki każdy jest w stanie opanować podstawy tej sztuki.

Za najwcześniejsze formy kaligrafii uznaje się malowidła człowieka jaskiniowego. Do około 1440 roku, zanim rozpowszechniono prasę drukarską, książki i inne publikacje tworzono właśnie przy pomocy kaligrafii. Skryba musiał pisać ręcznie każdą pojedynczą kopię książki czy publikacji. To odręczne pismo tworzono za pomocą gęsiego piórka i atramentu na materiałach takich jak pergamin czy papier welinowy. Style liternictwa używane przez wieki to m.in. styl rustykalny, karoliński, gotycki. W obecnych czasach przeciętny człowiek spotyka się najczęściej z kaligrafią, otrzymując bądź oglądając zaproszenia ślubne.

Istnieją trzy główne style kaligrafii:

Poradnik ten skupia się głównie na kaligrafii zachodniej, ponieważ obydwa pozostałe style zakładają stosowanie pędzla (zamiast pióra ze stalówką), a tego narzędzie „Kaligrafia” jeszcze nie potrafi.

Wielką przewagą, jaką mamy nad skrybą z przeszłości, jest polecenie „Wycofaj”. Jeśli popełnisz błąd, nie zniweczy to całej strony. Narzędzie „Kaligrafia” umożliwia również wykorzystanie pewnych technik niemożliwych do zastosowania przy użyciu metody tradycyjnej.

Sprzęt

Najlepsze wyniki osiągniesz, używając tabletu i piórka, np. Wacom. Dzięki elastyczności naszego narzędzia, pracując nawet tylko myszą, można utworzyć piękną i misterną kaligrafię, chociaż wówczas mogą wystąpić trudności w trakcie tworzenia szybkich, zamaszystych linii.

Inkscape potrafi wykorzystać czułość nacisku i czułość nachylenia piórka tabletu, który obsługuje te funkcje. Funkcje czułości są domyślnie wyłączone, ponieważ wymagają konfiguracji. Zwróć uwagę, że w przeciwieństwie do pędzla, kaligrafia za pomocą gęsiego pióra czy pióra ze stalówką jest niezbyt wrażliwa na nacisk.

Jeżeli masz tablet i chcesz wykorzystać funkcje czułości, musisz skonfigurować to urządzenie. Wystarczy zrobić to raz, a ustawienia zostaną zachowane. Aby uaktywnić funkcję tabletu, musisz podłączyć tablet do komputera przed uruchomieniem Inkscape'a. Po uruchomieniu Inkscape'a otwórz okno dialogowe „Urządzenia wejściowe…Plik

Narzędzie „Kaligrafia” potrafi być czułe na szybkość ruchu (zobacz „Pocienianie” poniżej), więc jeżeli używasz myszy, prawdopodobnie zechcesz wyzerować ten parametr.

Opcje narzędzia „Kaligrafia”

Włącz narzędzie „Kaligrafia”, używając skrótu [ Ctrl+F6 ], naciskając klawisz [ C ] bądź klikając ikonę kaligrafii w przyborniku. Na pasku narzędzi zauważysz kilka opcji: Szerokość, Pocienianie, Kąt, Ułożenie, Zakończenie, Drżenie i Masa. Znajdują się tam również dwa przyciski do przełączania siły nacisku tabletu oraz włączenia/wyłączenia czułości nachylenia tabletów do rysowania.

Szerokość i pocienianie

Ta para opcji kontroluje szerokość pióra. Może ona mieć wartość od 1 do 100 i domyślnie jest mierzona w jednostkach relatywnie do wielkości okna edycji, lecz niezależnie od skali przybliżenia. Ma to sens, ponieważ w kaligrafii naturalną „jednostką miary” jest zasięg ruchu ręki i dlatego wygodnie jest mieć szerokość stalówki pióra w stałym stosunku do rozmiaru „obszaru roboczego rysunku”, a nie w rzeczywistych jednostkach, które byłyby zależne od skali przybliżenia. To ustawienie jest opcjonalne i osoby, które wolałyby pracować na jednostkach bezwzględnych niezależnie od skali przybliżenia, mogą je zmienić w oknie preferencji globalnych Inkscape'a, które można otworzyć klikając dwukrotnie ikonę narzędzia „Kaligrafia” znajdującą się w przyborniku.

Ponieważ szerokość pióra jest często zmieniana, można ją dostosowywać bez pomocy paska narzędzi, używając klawiszy [ strzałka w lewo ] i [ strzałka w prawo ] lub za pomocą tabletu, który obsługuje funkcję siły nacisku. Najlepsze jest to, że klawisze te działają podczas rysowania, a więc można zmieniać szerokość pióra stopniowo w trakcie ruchu:

An example image

Szerokość pióra może również zależeć od szybkości pociągnięcia kontrolowanej za pomocą parametru „pocienianie”. Może on przyjmować wartości od -100 do 100. Zero oznacza, że szerokość linii jest niezależna od szybkości, z jaką jest rysowana. Dodatnie wartości powodują, że szybsze pociągnięcia tworzą cieńsze linie, a ujemne odwrotnie – grubsze. Domyślna wartość 0.1 oznacza umiarkowane pocienianie szybkich pociągnięć. Oto parę przykładów, wszystkie narysowane z szerokością równą 20 i kątem 90 stopni:

An example image

Dla zabawy ustaw zarówno szerokość, jak i pocienienie na 100 (maksimum) i gwałtownymi ruchami wykonaj rysunek, a uzyskach naturalistyczne, podobne do neuronów kształty:

An example image

Kąt i ułożenie

Kąt, to najważniejszy po szerokości parametr kaligrafii. Jest to kąt stalówki pióra podany w stopniach, w zakresie zmian od 0 (poziomo) do 90 (pionowo, przeciwnie do kierunku ruchu wskazówek zegara) lub do -90 (pionowo, zgodnie z ruchem wskazówek zegara). Zauważ, że jeżeli dla tabletu zostanie włączona wrażliwość na nachylenie, parametr „Kąt” stanie się nieaktywny, a kąt będzie określany przez nachylenie pióra.

An example image

Each traditional calligraphy style has its own prevalent pen angle. For example, the Uncial hand uses the angle of 25 degrees. More complex hands and more experienced calligraphers will often vary the angle while drawing, and Inkscape makes this possible by pressing up and down arrow keys or with a tablet that supports the tilt sensitivity feature. For beginning calligraphy lessons, however, keeping the angle constant will work best. Here are examples of strokes drawn at different angles (fixation = 100):

An example image

Jak widać, linia jest najcieńsza, kiedy rysuje się ją równolegle do kąta i najszersza, kiedy jest rysowana prostopadle. W przypadku kaligrafii praworęcznej najbardziej naturalne i tradycyjne są dodatnie ustawienia kąta.

The level of contrast between the thinnest and the thickest is controlled by the fixation parameter. The value of 100 means that the angle is always constant, as set in the Angle field. Decreasing fixation lets the pen turn a little against the direction of the stroke. With fixation=0, pen rotates freely to be always perpendicular to the stroke, and Angle has no effect anymore:

An example image

Określając to typograficznie, maksymalne ułożenie i tym samym maksymalny kontrast szerokości linii (powyżej, po lewej stronie) są cechami antycznych, szeryfowych krojów pisma takich jak Times lub Bodoni, ponieważ te kroje pism, były historycznie naśladownictwem kaligrafii piórem o stałym kącie ustawienia, a ułożenie i kontrast wynoszący 0 (powyżej, po prawej stronie) sugeruje nowoczesne kroje bezszeryfowe takie jak Helvetica.

Drżenie

Drżenie jest przeznaczone do uzyskania bardziej naturalnego wyglądu linii. Drżenie można kontrolować suwakiem znajdującym się na pasku kontrolek i może przyjmować wartości od 0 do 100. W zależności od przyjętej wartości, uzyskamy delikatną nierówność albo mocno poszarpaną linię. Poszerza to znacznie możliwości twórcze tego narzędzia.

An example image

Drżenie i Masa

W przeciwieństwie do szerokości i kąta, te dwa ostatnie parametry definiują sposób prowadzenia narzędzia, a nie właściwości wizualne. Tym razem nie przedstawimy żadnych ilustracji. Zamiast tego po prostu wypróbuj sam te parametry czynników, by lepiej je zrozumieć.

Poślizg to opór, jaki stawia papier podczas ruchu pióra. Domyślnie ustawiona jest minimalna wartość – 0. Zwiększanie tego parametru sprawia, że papier staje się bardziej śliski. Jeśli masa jest duża, pióro przy gwałtownych ruchach ma tendencję do „uciekania”. Jeśli parametr masy jest ustawiony na 0, duży poślizg sprawia, że linia jest pokręcona.

W fizyce masa jest elementem powodującym inercję. Im wyższa masa narzędzia „Kaligrafia”, tym wolniej porusza się ono za kursorem myszy oraz bardziej wygładza ostre skręty i nagłe szarpnięcia. Domyślnie wartość ta jest dość mała – 2, więc narzędzie jest szybkie i szybko reaguje, ale można zwiększyć masę, by pióro stało się wolniejsze i „gładsze”.

Przykłady kaligrafii

Teraz gdy znasz już podstawowe możliwościami narzędzia „Kaligrafia”, możesz spróbować tej sztuki i utworzyć kilka obiektów kaligraficznych. Jeżeli jednak jesteś nowicjuszem w tej sztuce, zakup dobrą książkę o kaligrafii i studiuj ją z Inkscape'em. W tej części zobaczysz jedynie kilka prostych przykładów.

Przede wszystkim, aby tworzyć litery, należy wprowadzić dwie linijki, które będą prowadnicami. Jeśli chcesz tworzyć pismo pochyłe lub kursywę, dodaj pochylone prowadnice przecinające wprowadzone już linijki, na przykład:

An example image

Teraz ustaw tak skalę przybliżenia, aby odległość pomiędzy linijkami odpowiadała twojemu najbardziej naturalnemu zakresowi ruchów ręki, dostosuj szerokość i kąt, i startuj!

Probably the first thing you would do as a beginner calligrapher is practice the basic elements of letters — vertical and horizontal stems, round strokes, slanted stems. Here are some letter elements for the Uncial hand:

An example image

Kilka użytecznych wskazówek:

A oto kilka przykładów liternictwa:

An example image

Podsumowanie

Kaligrafia nie jest tylko zabawą. To głęboko uduchowiona sztuka, która może zmienić twój pogląd na wszystko, co robisz i widzisz. Narzędzie kaligrafii Inkscape'a może ci posłużyć tylko jako skromne wprowadzenie. Poza tym to przecież bardzo przyjemne pobawić się nim, a może być użyteczne w rzeczywistym projekcie. Miłej zabawy!